Başlık parası, dünyanın çeşitli bölgelerinde halen uygulana gelen ve tartışılan bir âdettir. Yüzyıllardır Ortadoğu’da gelenekselleşmiş ve kuramsallaşmış olan bu âdet XIX. yüzyıl Osmanlı Devleti’nde Nasturi, Çerkez, Yezidi ve Ermenilerde de uygulanarak sosyal hayatı etkilemiştir. Bu toplumlarda kız için ödenen başlığın miktarı ve değeri aileler için övünç kaynağı ve statü göstergesi olmuştur. Bazı yerlerde mal, tahıl vb. ürün olarak bazen de para olarak verilen başlığın bütün toplumlardaki ortak özelliği, başlık miktarının kızın mensup olduğu ailenin sosyal tabakası, medeni durumu ve yaşadığı mekâna göre artması veya azalmasıdır. Başlığa atfedilen önem ve uygulama pratiği, toplumda kızlara maddi bir anlam yüklenildiğinin de en önemli göstergesi olarak yukarıda saydığımız toplumların aynı kültürü ve uygulamaları taşıdığını göstermektedir. … Bu çalışmamızda söz konusu toplumlar için başlığın ne anlama geldiği üzerinde durularak, uygulamalardaki benzerlikler ve farklılıklar ortaya konulacaktır. Son olarak bu bağlamda toplumlardaki kadın algısının, başlık parasına yüklenen manaya etkisi irdelenecektir.

Devamını okumak için lütfen buraya tıklayınız.

* Bu makale ilk olarak Millî Folklor dergisinde yayınlanmıştır. (2013, Yıl 25, Sayı 98 s. 147-164)